33.6 แบบฝึกหัด
ทำในกระดาษก่อน แล้วค่อยใส่คำตอบให้เว็บตรวจ ตอบผิดได้ไม่จำกัดครั้ง ติดจริงๆ ค่อยเปิดคำใบ้ทีละขั้น และเปิดวิธีทำหลังทำเสร็จแล้วเท่านั้น
ข้อ 1 ประโยคใดเป็นประพจน์
เลือกประโยคที่เป็นประพจน์
คำใบ้ขั้นที่ 1
ประโยคบอกเล่าที่เป็นเท็จก็เป็นประพจน์ได้
คำใบ้ขั้นที่ 2
คำถามและประโยคที่ยังไม่ระบุตัวแปรไม่มีค่าจริงเท็จแน่นอน
ดูวิธีทำ
เป็นจำนวนคู่ เป็นข้อความบอกเล่าที่เป็นเท็จจึงเป็นประพจน์ คำถามและประโยคเปิดยังไม่มีค่าความจริงแน่นอน
ข้อ 2 และกับหรือ
ให้ และ รูปแบบใดเป็นจริง
คำใบ้ขั้นที่ 1
และต้องจริงทั้งคู่ แต่หรือต้องจริงอย่างน้อยหนึ่ง
คำใบ้ขั้นที่ 2
นิเสธ p กลับค่าความจริงของ p
ดูวิธีทำ
ตรวจทีละตัวเลือก ขอแค่อย่างน้อยหนึ่งตัวจริง จริงแล้วจึงได้ ส่วน ต้องจริงทั้งคู่ แต่ เท็จ จึงได้ และ กลับค่าของ ที่จริง จึงได้ ข้อที่จริงคือ
ข้อ 3 ลูกศรที่เป็นเท็จ
ถ้า เป็นเท็จ คู่ค่าความจริงของ คือข้อใด
คำใบ้ขั้นที่ 1
ลูกศรผิดเพียงกรณีที่เหตุจริงแต่ผลเท็จ
ดูวิธีทำ
ลูกศรเปรียบเหมือนคำสัญญา ถ้า แล้ว ผิดสัญญาได้กรณีเดียว คือเงื่อนไข เกิดขึ้นจริงแต่ ไม่เกิด ไล่ทั้งสี่คู่ คู่ T,T ทำตามสัญญา คู่ F,T และ F,F เงื่อนไขไม่เกิดจึงไม่ผิดสัญญา เหลือคู่ เพียงคู่เดียวที่ทำให้ เท็จ
ข้อ 4 นับแถวจริง
ในตารางสามตัวแปร รูปแบบ เป็นจริงกี่แถว
คำใบ้ขั้นที่ 1
สามตัวแปรมีทั้งหมดแปดแถว
คำใบ้ขั้นที่ 2
หาว่าเหตุในวงเล็บจริงพร้อมผลเท็จได้กี่แถว แล้วลบจากทั้งหมด
ดูวิธีทำ
มี แถวทั้งหมด เท็จเพียงแถว และ จึงจริง แถว
ข้อ 5 กฎการเข้าห้องทดลอง
กฎบอกว่า ถ้าเข้าห้องทดลองต้องใส่แว่นนิรภัย วันนี้บีเข้าห้องทดลอง และกฎเป็นจริง สรุปอะไรได้
คำใบ้ขั้นที่ 1
ให้ p แทนเข้าห้องทดลอง และ q แทนใส่แว่น
คำใบ้ขั้นที่ 2
เมื่อ p จริงและลูกศรจริง q ต้องเป็นอะไร
ดูวิธีทำ
ให้ คือเข้าและ คือใส่แว่น จาก กับ จึงสรุป ได้
ข้อ 6 ตรวจเหตุผลเรื่องรถ
ถ้ารถติดแล้วต้นจะมาสาย วันนี้ต้นมาสาย จึงสรุปว่ารถติด จงอธิบายว่าข้ออ้างนี้สมเหตุสมผลหรือไม่ พร้อมกรณีค้าน
คำใบ้ขั้นที่ 1
ลองให้รถไม่ติดแต่ต้นยังมาสายเพราะสาเหตุอื่น
คำใบ้ขั้นที่ 2
ตรวจว่าเหตุทั้งสองยังจริงแต่ผลรถติดเท็จได้หรือไม่
ดูเฉลยและเกณฑ์ตรวจ
ไม่สมเหตุสมผล ให้รถไม่ติดแต่ต้นมาสายเพราะตื่นสาย เหตุ ถ้ารถติดแล้วมาสาย ยังจริง และมาสายจริง แต่ข้อสรุปรถติดเท็จ เกณฑ์ตรวจคือระบุเหตุจริงครบและผลเท็จชัดเจน
ข้อ 7 นิเสธลูกศร
นิเสธของ สมมูลกับข้อใด
คำใบ้ขั้นที่ 1
นิเสธลูกศรต้องบรรยายกรณีเดียวที่ลูกศรเป็นเท็จ
ดูวิธีทำ
ลูกศรเป็นเท็จเมื่อ จริงและ เท็จ จึงได้นิเสธ
ข้อ 8 สัจนิรันดร์
ข้อใดเป็นสัจนิรันดร์
คำใบ้ขั้นที่ 1
ลองแทน p เป็นจริงและเท็จทั้งสองกรณี
คำใบ้ขั้นที่ 2
สัจนิรันดร์ต้องจริงทุกแถว ไม่ใช่บางแถว
ดูวิธีทำ
สัจนิรันดร์ต้องจริงทุกแถว แทน ใน ได้ แทน ได้ จริงทั้งสองแถว จึงเป็นสัจนิรันดร์ ส่วน ได้ กับ เท็จทุกแถว และ เท็จในแถว จึงไม่เป็นสัจนิรันดร์
ข้อ 9 นิเสธของทุก
นิเสธของ นักเรียนทุกคนส่งงาน คือข้อใด
คำใบ้ขั้นที่ 1
การหักล้างคำว่าทุกต้องมีข้อยกเว้นอย่างน้อยหนึ่งคน
คำใบ้ขั้นที่ 2
ไม่จำเป็นต้องบอกว่าทุกคนไม่ส่ง
ดูวิธีทำ
การหักล้าง ทุก ใช้เพียงนักเรียนอย่างน้อยหนึ่งคนไม่ส่งงาน ไม่จำเป็นต้องไม่มีใครส่งเลย
ข้อ 10 นับพยาน
เมื่อ มีค่า ที่ทำให้ กี่ค่า
คำใบ้ขั้นที่ 1
ยกกำลังสองสมาชิกใน U ทีละตัว
คำใบ้ขั้นที่ 2
เครื่องหมายน้อยกว่าไม่รวมค่าที่กำลังสองเท่ากับสี่
ดูวิธีทำ
มีหกตัว ยกกำลังสองทีละตัว ได้ เงื่อนไขคือน้อยกว่า อย่างเดียว ไม่รวมเท่ากับ ค่าที่ผ่านคือ ส่วน ให้เท่ากับ และ ให้ จึงไม่ผ่าน ได้ ค่า
ข้อ 11 ย้อนหาค่าแล้วคำนวณต่อ
ถ้า เป็นเท็จ ข้อใดถูกต้อง
คำใบ้ขั้นที่ 1
ลูกศรเท็จได้กรณีเดียว คือเหตุจริงและผลเท็จ
คำใบ้ขั้นที่ 2
เหตุ p ∧ ∼q ที่จริงบังคับค่าของ p และ q ต่อได้อีกชั้น
ดูวิธีทำ
ตัวเชื่อมหลักคือลูกศรที่เป็นเท็จ จึงบังคับว่าเหตุ จริง และผล เท็จ เหตุเป็น และ ที่จริง จึงได้ จริง และ จริง ดังนั้น เท็จ ได้ แทนในตัวเลือก ส่วน และ ข้อที่ถูกคือ เป็นจริง
ข้อ 12 นิเสธของ และ
นิเสธของ ร้านนี้มีชานมและมีขนมปังปิ้ง คือข้อใด
คำใบ้ขั้นที่ 1
นิเสธต้องจริงพอดีในกรณีที่ประโยคเดิมเท็จ
คำใบ้ขั้นที่ 2
กฎของเดอมอร์แกน เปลี่ยน และ เป็น หรือ แล้วปฏิเสธทุกท่อน
ดูวิธีทำ
ให้ แทน มีชานม และ แทน มีขนมปังปิ้ง ประโยคเดิมคือ ใช้กฎของเดอมอร์แกน เปลี่ยน และ เป็น หรือ แล้วปฏิเสธทั้งสองท่อน ได้ ร้านนี้ไม่มีชานม หรือไม่มีขนมปังปิ้ง คือขาดอย่างน้อยหนึ่งอย่าง ส่วนตัวเลือก ไม่มีทั้งสองอย่าง คือ ลองกรณีที่ร้านมีชานมแต่ไม่มีขนมปังปิ้ง ประโยคเดิมเท็จ นิเสธจึงต้องจริง แต่ จึงไม่ใช่นิเสธ