15.6 แบบฝึกหัด
ทำในกระดาษก่อน แล้วค่อยใส่คำตอบให้เว็บตรวจ ตอบผิดได้ไม่จำกัดครั้ง ติดจริงๆ ค่อยเปิดคำใบ้ทีละขั้น และเปิดวิธีทำหลังทำเสร็จแล้วเท่านั้น
ข้อ 1 ดีกรีของเอกนาม
ระดับง่าย
เอกนาม −5x3y2 มีดีกรีเท่าใด
คำใบ้ขั้นที่ 1
ดีกรีของเอกนามคือผลบวกของเลขชี้กำลังของตัวแปรทุกตัว
ดูวิธีทำ
เลขชี้กำลังของ x คือ 3 ของ y คือ 2 ดีกรีจึงเป็น 3+2=5 ส่วน −5 เป็นสัมประสิทธิ์ ไม่นับในดีกรี
ข้อ 3 คูณเอกนาม
ระดับง่าย
หาผลคูณ (−4x2y3)(3x5y)
พิมพ์ยกกำลังด้วยปุ่ม ^ เช่น x^7y^4 ถ้าใช้มือถือ แตะที่ช่องแล้วใช้แป้นพิมพ์คณิตศาสตร์ที่ขึ้นมา
คำใบ้ขั้นที่ 1
คูณตัวเลขกับตัวเลขก่อน แล้วคูณ x กับ x และ y กับ y
คำใบ้ขั้นที่ 2
ตัวแปรเดียวกันคูณกัน ให้บวกเลขชี้กำลัง y ที่ไม่มีเลขชี้กำลังคือ y1
ดูวิธีทำ
- ตัวเลข (−4)(3)=−12
- x2⋅x5=x2+5=x7
- y3⋅y=y3+1=y4
- ผลคูณคือ −12x7y4
ข้อ 4 ลบพหุนาม
ระดับกลาง
หา (4x2−3x+5)−(x2−6x+2) ตอบในรูปผลสำเร็จ
คำใบ้ขั้นที่ 1
ถอดวงเล็บหลังโดยเปลี่ยนเครื่องหมายทุกพจน์ในวงเล็บนั้น
คำใบ้ขั้นที่ 2
−(x2−6x+2)=−x2+6x−2
ดูวิธีทำ
- ถอดวงเล็บ 4x2−3x+5−x2+6x−2
- รวมพจน์ที่คล้ายกัน 4x2−x2=3x2 และ −3x+6x=3x และ 5−2=3
- ได้ 3x2+3x+3
ตรวจด้วยการแทน x=1 โจทย์ได้ 6−(−3)=9 คำตอบได้ 3+3+3=9 ตรงกัน
ข้อ 5 คูณพหุนามสองพจน์
ระดับกลาง
หา (x−4)(x+7) ตอบในรูปที่กระจายวงเล็บแล้ว
คำใบ้ขั้นที่ 1
สองพจน์คูณสองพจน์ ต้องได้สี่คู่ก่อนรวม
คำใบ้ขั้นที่ 2
x⋅x และ x⋅7 และ (−4)⋅x และ (−4)⋅7
ดูวิธีทำ
- คูณครบสี่คู่ x2+7x−4x−28
- รวมพจน์ x ได้ 7x−4x=3x
- ได้ x2+3x−28
ข้อ 6 พื้นที่ลานกีฬาใหม่
ระดับกลาง
ลานกีฬาของโรงเรียนเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสยาวด้านละ x เมตร โรงเรียนปรับลานใหม่ ให้ด้านหนึ่งยาวขึ้น 3 เมตร และอีกด้านหนึ่งสั้นลง 2 เมตร ลานใหม่เป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า มีพื้นที่กี่ตารางเมตร ตอบเป็นพหุนามในรูปที่กระจายวงเล็บแล้ว
คำใบ้ขั้นที่ 1
ด้านหนึ่งยาว x+3 อีกด้านยาว x−2 พื้นที่คือด้านคูณด้าน
คำใบ้ขั้นที่ 2
คูณครบสี่คู่ แล้วรวม −2x+3x
ดูวิธีทำ
- ลานใหม่กว้าง x−2 เมตร ยาว x+3 เมตร
- พื้นที่ (x+3)(x−2)=x2−2x+3x−6=x2+x−6 ตารางเมตร
ตรวจด้วย x=10 ลานใหม่ 13×8=104 และ 100+10−6=104 ตรงกัน
ข้อ 7 คูณพหุนามสองพจน์กับสามพจน์
ระดับยาก
หา (2x−3)(x2+x−4) ตอบในรูปผลสำเร็จ
คำใบ้ขั้นที่ 1
สองพจน์คูณสามพจน์ ต้องได้หกคู่ก่อนรวม
คำใบ้ขั้นที่ 2
2x คูณสามพจน์ได้ 2x3+2x2−8x แล้ว −3 ก็ต้องคูณสามพจน์เหมือนกัน
ดูวิธีทำ
- 2x คูณสามพจน์ 2x3+2x2−8x
- −3 คูณสามพจน์ −3x2−3x+12
- รวมหกพจน์ 2x3+2x2−8x−3x2−3x+12
- รวมพจน์ที่คล้ายกัน 2x2−3x2=−x2 และ −8x−3x=−11x ได้ 2x3−x2−11x+12
ข้อ 8 หารด้วยเอกนาม
ระดับกลาง
หา (12x3y−8x2y2+4xy)÷4xy
คำใบ้ขั้นที่ 1
หาร 4xy เข้าไปทุกพจน์
คำใบ้ขั้นที่ 2
ตัวแปรเดียวกันหารกัน ให้ลบเลขชี้กำลัง เช่น x3÷x=x2
ดูวิธีทำ
- 4xy12x3y=3x2
- 4xy−8x2y2=−2xy
- 4xy4xy=1
- ได้ 3x2−2xy+1 ตรวจ 4xy(3x2−2xy+1)=12x3y−8x2y2+4xy
ข้อ 9 ความยาวลานจอดรถ
ระดับยาก
ลานจอดรถจักรยานรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้ามีพื้นที่ 6x2+7x−3 ตารางเมตร และกว้าง 2x+3 เมตร ลานนี้ยาวกี่เมตร ตอบเป็นพหุนาม
คำใบ้ขั้นที่ 1
ความยาวคือพื้นที่หารด้วยความกว้าง ตั้งหารยาว (6x2+7x−3)÷(2x+3)
คำใบ้ขั้นที่ 2
ขั้นแรก 6x2÷2x=3x คูณกลับได้ 6x2+9x แล้วลบออก
ดูวิธีทำ
- 6x2÷2x=3x คูณกลับ 3x(2x+3)=6x2+9x ลบได้ 7x−9x=−2x ดึง −3 ลงมา ได้ −2x−3
- −2x÷2x=−1 คูณกลับ −1(2x+3)=−2x−3 ลบได้ 0
- ผลหารคือ 3x−1 ลานยาว 3x−1 เมตร
ตรวจ (2x+3)(3x−1)=6x2−2x+9x−3=6x2+7x−3 ตรงกับพื้นที่
ข้อ 10 เศษจากการหาร
ระดับยาก
หาร x3−2x2+4 ด้วย x−3 ได้เศษเท่าใด
คำใบ้ขั้นที่ 1
ตัวตั้งไม่มีพจน์ x ให้เขียนเป็น x3−2x2+0x+4 ก่อน
คำใบ้ขั้นที่ 2
หารจนผลลบมีดีกรีน้อยกว่า x−3 คือเหลือแต่ค่าคงตัว
ดูวิธีทำ
- เขียนตัวตั้งเป็น x3−2x2+0x+4
- x3÷x=x2 คูณกลับ x3−3x2 ลบได้ x2 ดึง 0x ลงมา ได้ x2+0x
- x2÷x=x คูณกลับ x2−3x ลบได้ 3x ดึง +4 ลงมา ได้ 3x+4
- 3x÷x=3 คูณกลับ 3x−9 ลบได้ 4−(−9)=13
- ผลหารคือ x2+x+3 เศษ 13
ตรวจ (x−3)(x2+x+3)+13=x3−2x2−9+13=x3−2x2+4 ตรงกับตัวตั้ง