1.2 ค่าสัมบูรณ์
นักดำน้ำคนหนึ่งอยู่ใต้ผิวน้ำ 12 เมตร ตำแหน่งของเขาคือ เมตร นกนางนวลตัวหนึ่งบินอยู่เหนือผิวน้ำ 9 เมตร ตำแหน่งของมันคือ เมตร ใครอยู่ห่างจากผิวน้ำมากกว่ากัน
ถ้าเทียบตำแหน่งตรงๆ มากกว่า แต่คำถามไม่ได้ถามว่าใครอยู่สูงกว่า ถามว่าใครอยู่ห่างกว่า นักดำน้ำห่างผิวน้ำ 12 เมตร นกห่าง 9 เมตร นักดำน้ำจึงห่างกว่า ระยะห่างแบบนี้ไม่สนว่าอยู่ข้างบนหรือข้างล่าง สนแค่ว่าไกลเท่าไร
ค่าสัมบูรณ์คืออะไร
นิยาม
ค่าสัมบูรณ์ของจำนวนเต็ม คือระยะที่ อยู่ห่างจาก บนเส้นจำนวน เขียนแทนด้วย
| จำนวน | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| ค่าสัมบูรณ์ |
จากตารางเห็นว่า
- ค่าสัมบูรณ์ไม่เคยติดลบ เพราะระยะทางติดลบไม่ได้
- ค่าสัมบูรณ์ของจำนวนบวกคือตัวมันเอง ค่าสัมบูรณ์ของ คือ
- ค่าสัมบูรณ์ของจำนวนลบคือจำนวนตรงข้ามของมัน เช่น
- จำนวนตรงข้ามกันมีค่าสัมบูรณ์เท่ากัน เช่น
ตัวอย่าง 1
หาค่าของ (1) (2) (3)
- และ ได้
- และ ได้
- ข้อนี้ต้องคิดในเครื่องหมายค่าสัมบูรณ์ก่อน แล้วจึงได้
ข้อ (3) ใช้การลบที่ได้ผลติดลบ ซึ่งจะเรียนละเอียดในหน้า 1.3 ตอนนี้ใช้เส้นจำนวนช่วยได้ เริ่มที่ แล้วถอยไปทางซ้าย 10 ช่อง จะไปหยุดที่
ลองคิดก่อน
เพื่อนตอบว่า เพราะค่าสัมบูรณ์ทำให้ทุกอย่างเป็นบวก เพื่อนพูดถูกไหม
ดูคำตอบ
ไม่ถูก ค่าสัมบูรณ์มีผลเฉพาะสิ่งที่อยู่ในเครื่องหมาย เท่านั้น คิดข้างในก่อนได้ แล้วเครื่องหมายลบที่อยู่ข้างนอกยังอยู่ จึงได้ ลองเทียบกับ ก็เป็นแบบเดียวกัน
จำนวนใดมีค่าสัมบูรณ์เท่ากับที่กำหนด
ถ้ารู้ค่าสัมบูรณ์แต่ไม่รู้จำนวน ให้ถามว่าจำนวนไหนอยู่ห่างจาก เท่านั้น คำตอบมักมีสองจำนวน คือข้างซ้ายหนึ่งตัวกับข้างขวาหนึ่งตัว
ตัวอย่าง 2
หาจำนวนเต็มทั้งหมดที่ (1) มีค่าสัมบูรณ์เท่ากับ (2) มีค่าสัมบูรณ์เท่ากับ (3) มีค่าสัมบูรณ์เท่ากับ
- จำนวนที่ห่างจาก หกหน่วยมีสองตัว คือ ทางขวาและ ทางซ้าย
- จำนวนที่ห่างจาก เป็นศูนย์หน่วยคือ ตัวเดียว
- ไม่มีจำนวนใดเลย เพราะระยะห่างติดลบไม่ได้ ค่าสัมบูรณ์จึงเท่ากับ ไม่ได้
ตัวอย่าง 3
มีจำนวนเต็มกี่จำนวนที่มีค่าสัมบูรณ์น้อยกว่า
- ค่าสัมบูรณ์น้อยกว่า คืออยู่ห่างจาก ไม่ถึง 4 หน่วย
- ทางขวาได้ ทางซ้ายได้ และยังมี อีกหนึ่งตัว
- รวมเป็น จำนวน
เทียบจำนวนลบด้วยค่าสัมบูรณ์
หน้า 1.1 บอกว่าในจำนวนลบสองตัว ตัวที่ไกลจาก มากกว่าคือตัวที่น้อยกว่า พอมีค่าสัมบูรณ์แล้ว พูดให้สั้นลงได้ว่า
สมบัติ
ถ้า และ เป็นจำนวนเต็มลบทั้งคู่ ตัวที่มีค่าสัมบูรณ์มากกว่าคือตัวที่มีค่าน้อยกว่า
เช่น มากกว่า จึงได้ ในหน้าถัดไปจะใช้ค่าสัมบูรณ์เป็นเครื่องมือหลักในการบวกจำนวนเต็มโดยไม่ต้องวาดเส้นจำนวน
สรุป
- คือระยะจาก ถึง บนเส้นจำนวน จึงไม่ติดลบเสมอ
- จำนวนบวกกับจำนวนตรงข้ามของมันมีค่าสัมบูรณ์เท่ากัน
- ค่าสัมบูรณ์มีผลเฉพาะสิ่งที่อยู่ข้างใน
- จำนวนที่มีค่าสัมบูรณ์เท่ากับจำนวนบวกที่กำหนดมีสองตัวเสมอ ถ้ากำหนดเป็น มีตัวเดียว ถ้ากำหนดเป็นจำนวนลบไม่มีเลย